حزب کمونیست کارگری ایران وب سایت رسمی حزب کمونیست کارگری ایران
مقدمه: در این صفحه، انترناسیونال سراغ فعالین حزب کمونیست کارگری میرود و ضمن آشنایی مختصر با این رفقا با مروری بر زندگی سیاسی آنها به جایگاه و اهمیت مبارزه متشکل و حزبی میپردازد. هدف به دست دادن تجربه حداکثری این فعالین در عرصه مبارزه سیاسی و انتقال تجربه سیاسی و مبارزاتی است.
انترناسیونال: شما یکی از چهرههای سیاسی هستید که به دفعات زیادی از سوی رادیوها و تلویزیونهای مختلف فارسیزبان و انگلیسیزبان در مورد مسائل ایران و خصوصاً زندانیان سیاسی و عقیدتی مصاحبه میشوید. هدفتان از حضور در رسانهها چیست، آیا از این طریق برای رسیدن به اهدافتان موفقیتی هم کسب کردهاید؟
شیوا محبوبی: یکی از مؤثرترین راههای افشای سیاستها و عملکرد جنایتکارانه رژیم اسلامی و درعینحال رساندن صدای اعتراض مردم در ایران استفاده از تریبونهایی است که میلیونها مخاطب دارند. در دورانی زندگی میکنیم که مردم دسترسی وسیعی به اخبار جهان دارند و رسانههای بزرگ بالاخص، توجه تعداد بیشماری از مردم را به اخبار جلب میکنند. هدف من از شرکت در این مصاحبهها رساندن صدای اعتراض مردم در ایران و بالاخص زنان و زندانیان سیاسی، و درعینحال جلب همبستگی است. در فضایی که مخصوصاً در رسانههای جهانی، تریبون بیشتر در اختیار کسانی قرار میگیرد که قصد لاپوشانی جنایات رژیم را دارند، حضور کسانی مانند من کمک میکند که مخاطب مصاحبه، دید واقعیتری از شرایط ایران داشته باشد. ارزیابی خودم این است که موفق شدهام و در طول این چند سال در رسانههای مختلف انگلیسیزبان و فارسی و یا کردی زبان صدای زنان و زندانیان سیاسی و اعتراض مردم در ایران را به گوش مردم برسانم. در انگلستان مشخصاً در بسیاری مواقع وقتی رسانههای بزرگ انگلیسیزبان بخواهند در مورد ایران و بالاخص زنان و زندانیان سیاسی صحبت کنند من را برای مصاحبه دعوت میکنند. درعینحال در مجامع مختلفی سخنرانی داشتهام که کمک کرده است مخاطبین بیشتر با شرایط ایران احساس ارتباط کنند. برای مثال در یکی از موارد در سال ۲۰۲۲ در طول اعتراضات زن، زندگی، آزادی، مجله مشهور ” وگ” با من و چهار زن ایرانی دیگر مصاحبه کرد و فیلم کوتاهی نیز تهیه کرده و پس از آن هر پنج نفر ما در مراسمی بین صدها نفر صحبت کوتاهی کردیم که در این مراسم تلاشهای زنان در ایران مورد تقدیر قرار گرفت. این اتفاق کمک کرد تعداد بیشتری که معمولاً سلبریتی هستند و شاید کمتر اخبار روزانه ایران را تعقیب میکنند بیشتر در جریان وضعیت زنان در ایران قرار بگیرند. من افتخار میکنم و خوشحالم که این امکان را به وجود آوردهام که از طریق رسانههای مختلف قدم کوچکی برای انعکاس شجاعت زنان و زندانیان سیاسی بردارم.
انترناسیونال: چرا با این جدیت دنبال چنین فعالیتهایی هستید؟ فعالیت سیاسی را از چه زمانی شروع کردید و طی این سالها در چه عرصههای اجتماعی و سیاسی فعال بودهاید؟
شیوا محبوبی: به نظر من همیشه تجربههای شخصی زندگی، ما را بهسوی یک شغل یا فعالیت سوق میدهند. فکر میکنم در مورد من نیز تجارب و مشاهداتم و شرایطی که در آن، تحت حاکمیت رژیم اسلامی، بزرگ شدم باعث شد تلاش و مبارزه برای تغییر و دفاع از انسانیت را فلسفه زندگیام قرار دهم.
همیشه از همان دوران کودکی حتی قبل از انقلاب تحمل ظلم و تبعیض و دیدن زورگویی برایم سخت بود. پدرم همیشه میگفت سرکش هستم و شوهر پیدا نخواهم کرد. بهعنوان یک دختربچه همیشه از ظلم و تحقیر نسبت به زنان محیط زندگیام عصبانی بودم. خیلی زود زندگیام جدی شد. زمانی که انقلاب شد ده سال داشتم و بهعلاوه در کردستان به دنیا آمده و بزرگ شدم و این به این معناست که بهعنوان یک کودک شاهد سرکوبهای خشن و بیرحمانه رژیم بودم و در سن نوجوانی به زندان افتادم. بزرگسالان و مخصوصاً کودکان در آن شرایط سرکوب و تعرض رژیم به کردستان انتخاب زیادی نداشتند و بیشتر مجبور بودند از حقشان دفاع کنند. در سن ۱۲ سالگی به مدت شش روز دستگیر شدم فقط به این دلیل که در تظاهراتی بودم که خواهان بازگشایی مدارسمان بودیم. وقتی بهعنوان یک کودک حتی حق مدرسه رفتن از من گرفته شد و یا پس از آن به دلیل رعایتنکردن حجاب اسلامی از مدرسه دو هفته اخراج شدم، این ظلم بزرگی بود که نمیتوانستم فراموش کنم. وقتی پاسداران به منزل حمله میکردند و اعضای خانواده را دستگیر میکردند، وقتی همکلاسهایم از جمله دوست صمیمیام را اعدام کردند و خیلی تجربههای دردناک دیگر، وجودم پر از خشم بود و نمیتوانستم ساکت بمانم. جدیت من در فعالیتهایم و مبارزه علیه بیعدالتی از اعماق وجودم و از تجربههای یک کودک میآید که تصمیم گرفت انسانیت را، در هر شرایطی و به هر قیمتی، با دستان کوچکش محافظت کند. به همین دلیل من باید بگویم فعالیتم را از یازدهسالگی شروع کردم. ابتدا بیشتر فعالیتم در زمینه دانشآموزی و به طور عموم علیه رژیم بود. بعدها بیشتر دررابطهبا دو موضوع که بیشتر علاقه داشتم، وضعیت زنان در ایران و زندانیان سیاسی فعالیت داشتم. درعینحال من معتقد به تشکلیابی و تحزبیابی هستم و همیشه عضو تشکلها و احزاب بودهام. اما تمرکز فعالیتم همیشه در مورد حقوق زنان بوده چرا که این عرصه برای من بسیار مهم است. بعدها از سال ۲۰۰۹ علاوه بر عرصه زنان، فعالیت اصلیام دررابطهبا آزادی زندانیان سیاسی بوده است که تجربه شخصیام انگیزهام را برای کار در این عرصه هر چه بیشتر کرده است. در ابتدای دهه نود میلادی در ترکیه بیشتر دررابطهبا “فدراسیون سراسری پناهندگان ایرانی” در زمینه حقوق پناهندگی و حقوق زنان کار میکردم، در کانادا دررابطهبا حقوق زنان با “کمیته دفاع از حقوق زنان در ایران” بهعنوان سخنگو و مسئول کار میکردم و در آنجا فعالیتهای زیادی برای شناساندن وضعیت زنان و افشای نقش حجاب اجباری در زندگی زنان داشتم. در آن زمان طبعاً فعالیت خیلی سختتر بود چرا که توجه جهانی بر روی ایران متمرکز نبود، خبررسانی بسیار محدود بود و شبکههای اجتماعی وجود نداشت، اما علیرغم آن فکر میکنم برای جلبتوجه مردم در کانادا و بالاخص شهر تورنتو به وضعیت زنان، تلاشهای مؤثری داشتم. در سال ۲۰۰۱ به انگلستان آمدم، از ابتدا بهعنوان مسئول روابطعمومی “کمیته بینالمللی علیه سنگسار” و مشخصاً در زمینه حقوق زنان کار میکردم. پس از آن در زمینه زندانیان سیاسی و با “کمیته آزادی زندانیان سیاسی” میکنم. درعینحال دررابطهبا حقوق زنان نیز، تا آنجایی که وقت اجازه بدهد فعالیت دارم.
انترناسیونال: از آن سالهای دور بگویید که بهعنوان یک زندانی سیاسی جوان اسیر جمهوری اسلامی بودهاید. این سالهای زندان چه تأثیری بر شخص خودتان داشت، آیا میشود گفت فعالیتهای بعدی شما در دفاع از زندانیان سیاسی و عقیدتی متأثر از زندانی بودن خودتان است؟
شیوا محبوبی: واقعیت این است که وقتی من در سن نوجوانی زندان و شکنجه و خشونت رژیم را تجربه کردم بهنوعی این تجارب سخت شخصیت من و نوعی که به زندگی نگاه میکنم را شکل داد. یک بخش تجربه، ترومایی است که سالها و بخشاً حتی همینالان هم با خود حمل میکنم و طبیعتاً تأثیر منفی بر من میگذارد، بخش دیگر مقاومتی است که در من شکلگرفته است که به من کمک میکند همچنان امید به تغییر داشته باشم و در فعالیتم عقبنشینی نکنم. تجارب من در محیطی که بزرگ شده و زندگی کردهام، بهعنوان یک انسان بیزار از تبعیض، یک زن و یک زندانی سیاسی سابق، هویت من و نگاهم را به زندگی شکل داده است و در نتیجه فعالیتم در زمینه حقوق زنان و زندانیان سیاسی از این هویت نشئت میگیرد.
انترناسیونال: اخیراً مستندی از زندگی شما بهعنوان یک زندانی سیاسی که در جمهوری اسلامی اسیر یک حکومت بهغایت ضد انسان و ضد زن بوده در پلتفرمهای مختلف از جمله اپل و پرایم پخش شده است. در مورد این مستند بگویید. هدف از تهیه این مستند چیست، سازندگانش چه کسانی هستند و آیا این مستند در دسترس عموم هست و چطور میشود آن را دید؟
شیوا محبوبی: در اوایل تابستان ۲۰۲۴ یک کارگردان از طرف کمپانی که فیلم مستند میسازند با من تماس گرفت و گفت که در مورد تجربه زندان من مطالبی خوانده است و مایل است برای یک شبکه امریکایی مستند داستان زندان من را بسازد. ایشان کفت که یک سری مستند دهقسمتی است که یک بخش آن داستان زندان و فعالیت من خواهد بود، گفت که تا حال در مورد زندان، و مشخصاً زندان در ایران، مستند نساختهاند، اما مایلاند این مستند را در مورد من بسازند. این مستند سه بخش دارد و سه نفر در آن صحبت میکنند. من در مورد زندان و فعالیتم میگویم، یک روانکاو، سعید خلیلیراد، دررابطهبا تأثیرات روحی روانی زندان بر من صحبت میکند. همچنین یکی از اعضای خانوادهام، عمه من، در مورد تجربه خانواده در زمانی که من زندانی بودم صحبت میکند. از چند ساعت مصاحبه یک مستند ۴۵ دقیقهای ساخته شد. شرکت در این مستند جالب و درعینحال دردناک بود چرا که مستند در مورد من و تجاربم بود و این به این معناست که در مورد تجاربم در زندان، قبل و بعد از زندان و ازدستدادن دوستانم و فشار بر خانواده صحبت کردم. با خودم فکر کردم شرکت من در این مستند کمک میکند که میلیونها نفر در سراسر دنیا که این مستند را میبینند، از طریق شنیدن تجارب من، هزاران زندانی سیاسی را ببینند که در زندانهای رژیم تحت شکنجه هستند، خانوادههایی را ببینند که عزیزانشان را ازدستدادهاند. با خودم فکر کردم، این دریچهای است برای روایتگری و افشاگری از جنایات رژیم. اگر عزیزان زیادی در میان ما نیستند و امکان بازگویی تجاربشان را ندارند، من این را رسالت خود میدانم که صدایشان و تجاربشان را منعکس کنم. مردم در دنیا اخبار ایران را میشنوند، اما شنیدن روایت یک فرد که با آنها سخن میگوید به اسمها چهره میدهد و بیننده میتواند اخبار سرکوب در ایران و وضعیت مردم را به شکل ملموستری دریابد.
اسم این مستند دهبخشی که یکی آز آنها مستند من است، Missing Presumed Dead (کسی که گم شد و فکر کردند مرده است) میباشد و برای کانال آمریکایی A&E در بخش جنایت و تحقیق (Crime&Investigation) تهیه شد. در این مستند دهبخشی، ده نفر از ترومای خود صحبت میکنند، اما همانطور که اشاره کردم این اولینبار است که یک بخش را به یک زندانی ایرانی اختصاص میدهند.
فیلم کامل را از طریق کانالهای زیر ببیند:
Crime+Investigation Channel (Sky 156 | Sky Glass/Stream 142 | Virgin 133).
Also,on Amazon Prime & Apple TV
چند صحنه کوتاه از مستند ۴۵ دقیقهای زندان را از طریق لینک زیر میتوانید ببینید
انترناسیونال: میگویند هر فرد شغلی دارد آیا این فعالیتها شغل شما برای امرارمعاش است؟ چهکار میکنید؟
شیوا محبوبی: فعالیتهای من همیشه داوطلبانه بوده است و این به این معناست که در کنار فعالیتهایم باید برای تأمین مخارج زندگیام کار کنم. طبعاً این فشار زیادی میآورد و بیشتر به دلیل حجم کار و فعالیت روزانهای که در طول چند دهه انجام دادهام، همیشه خسته هستم و زمان زیادی برای استراحت ندارم. مادرم همیشه میگوید، “ دخترجان تو سهم خودت را انجام دادهای و دیگر بس است” من هم در جواب همیشه به شوخی میگویم، آخر این که سهمیهبندی نیست و اینجوری کار نمیکنه که حالا دیگر نوبت من تموم شده. من عملاً دو کار تماموقت انجام میدهم، شغلم و فعالیتم. اما واقعیت این است که وقتی آدم انگیزه قوی برای فعالیتش دارد، آن تلاش و فعالیت جزو زندگی میشود، چرا که جزو فلسفه و نگاهش به زندگی است. به همین دلیل علیرغم فشار زیاد من همچنان تقریباً تمام عمرم فعالیت کردهام.
من کار تماموقت شغلیام روانکاوی است و حتی انتخاب رشته تحصیلی و شغلم از همان اعتقاد به تغییر و کمک به انسانها نشئت میگیرد. من این افتخار را دارم که بهعنوان یک روانکاو با هزاران انسان از سراسر دنیا کارکرده و میکنم، این انسانها به من اعتماد کردهاند و افتخار میکنم که بخش کوچکی از نیروی تغییر در مسیر زندگیشان بودهام. به کارم خیلی علاقه دارم مخصوصاً وقتی با زنان کار میکنم و یا کسانی که قربانی شکنجه و اذیت و آزار شدهاند و تروماهای مختلفی دارند. بهعنوان کسی که کار در زمینه تروما یکی از تخصصهایم است بارها با قربانیان شکنجه در ایران و کشورهای مختلف کار کردم و شاید در این زمینه هم تجربه زندانم جهت کمک به دیگران مفید بوده است.
انترناسیونال: گفته میشود تا بوده همین بوده و در تاریخ صدساله ایران همیشه زندان و شکنجه و اعدام وجود داشته و حکومتها همیشه برای حفظ خودشان دست به اعدام و شکنجه خواهند زد. آیا این تصویر درستی است؟ چه باید بشود که چنین چرخهای برای همیشه پایان یابد؟ آیا ممکن و متصور است مردم در ایران دیگر شاهد این تاریخ هولناک نباشند، چطور ممکن است؟
شیوا محبوبی: همیشه افرادی که میخواهند قدرت را تحت کنترل خود داشته باشند و ثروت جامعه را به خود اختصاص دهند به اشکال مختلف سرکوب میکنند، این پدیده جهانیست چون ماهیت سرمایهداری جهانی است. در کشوری مانند ایران با دیکتاتوری عریان و در کشورهای دیگری مانند کشورهای غربی با قانونهای تبعیضآمیز نهفته و آشکار و سرکوب و ستمکشی به اشکال ‘مدرن’ تلاش میشود مردم را تحت کنترل نگه دارند. اما بهموازات سرکوب، همیشه مبارزه و مقاومت هم بوده. از زمان بردهداری تا حال همیشه مردم با سرکوب و ستم مقابله کردهاند. دقیقاً به دلیل وجود همین مبارزه و مقاومت است که حکومتها سرنگون شده یا عوض شدهاند. وقتی به اوضاع در ایران نگاه میکنیم و اعتراضات کنونی را با ابتدای سر کار آمدم رژیم اسلامی مقایسه کنیم، اگر میزان اعدام زندانیان سیاسی را با دهه شصت مقایسه کنیم، می بینیم این مبارزه مردم است که باعث شده است رژیم عقبنشینی کند. به قول زندانیان سیاسی، مقاومت زندگی است.
طبعاً راهحل نهایی سرنگونی رژیم است چرا که این رژیم تغییرپذیر نیست و اساس حکومت بر سرکوب و تبعیض بنا شده است. فراموش نکنیم مبارزات مردم علیه رژیم در طول بیش از ۴۶ سال درعینحال یک پروسه تغییر بافت جامعه، آگاهی بیشتر مردم، عمیقشدن انسانیت و خواست عدالت و آزادی و جامعهای بهدور از تبعیض است. اتفاقی نیست که شعار “ زن، زندگی، آزادی” و معنی این شعار خواست کل جامعه شده است. همیشه رشد و بلوغ فکری مردم در جامعه، نگاه آنها به جنایات و عدالتخواهی کمک میکند که تاریخ دوباره تکرار نشده و رژیم دیگری مانند رژیم اسلامی نتواند قدرت بگیرد.
انترناسیونال: شما سالهای بسیار طولانی است که عضو رهبری حزب کمونیست کارگری هستید. آیا هدف شما از اینهمه تلاش و مبارزه این بود که در چنین موقعیتی در حزب برسید، اهمیت سیاسی حضور در این سطح تشکیلاتی در حزب کمونیست کارگری را چگونه توضیح میدهید؟
شیوا محبوبی: به نظر من هر فردی، از جمله من، ابتدا یک معترض و مبارز است و بعد بر اساس عقیدهاش حزب و تشکلی را که بیانگر عقیدهاش است انتخاب کرده و در آن متشکل میشود. من کادر حزب کمونیست کارگری هستم چرا که سیاستهایش را قبول دارم و معتقد به تحزب هستم. فعالیتهای من برای رسیدن به مقامی در حزب نیست، من همیشه یک فعال در عرصه زنان و زندانیان سیاسی بوده و هستم. فعالیتهای من همانطور که بالاتر اشاره کردم از اعتقاد من به تلاش برای تغییر ناشی میشود. از نظر من حزب هدف نیست، بلکه ابزار است. هدف سرنگونی رژیم و کمک به ایجاد یک حکومت انسانی و بهدور از تبعیض است و حزب بهعنوان یک ابزار در این برهه تاریخی فرصت دارد که تلاش کند تا نقش خود را برای تشکیل یک حکومت مبتنی بر شوراهای مردمی ایفا کند. پیوستن من به این حزب برای تقویت چنین تلاشی است.
