حزب کمونیست کارگری ایران وب سایت رسمی حزب کمونیست کارگری ایران
یک حرکت سیاسی مهم در این هفته تجمع اعتراضی بیش از هزار کارگر ارکان ثالث نفت با فریاد “توپ تانک فشفشه، پیمانکار باید حذف بشه” در مقابل دفتر ریاستجمهوری بود. دهم آبانماه بود که این کارگران از شهرهای مختلف به تهران آمدند و با شعار “پیمانکار نمیخوایم، نمیخوایم” عزم خود را برای جمعکردن بساط چپاول مافیایی پیمانکاران در نفت این مرکز کلیدی کارگری اعلام کردند.
صنعت نفت به لحاظ مکان مهمی که در اقتصاد کشور دارد همواره یکی از نقاط حساس و مهم سوقالجیشی برای جمهوری اسلامی بوده است. بهویژه حکومت، تجربه انقلاب ۵۷ و نقش کارگران نفت در سرنگونی حکومت شاه را دارد و با درسگیری از این تجربه از همان آغاز روی کار آمدنش تغییر ساختار سیاسی – اقتصادی صنعت نفت را در دستور کار خود قرار داد و متعاقب آن اجرای این سیاست را به دیگر مراکز بزرگ و کلیدی اقتصادی تسری داد.
بر اساس این سیاست و تجزیه صنعت نفت به شرکتهای متعدد پیمانکاری و سپرده شدن هر بخش از آن به پیمانکاران، هر بخش از کارگران شاغل در نفت با یک پیمانکار طرف شدند و اعتراضات سراسری آنها نهایتاً به اعتراضاتی جدا از هم در بخشها و شرکتهای پیمانی مختلف تبدیل شد. اجرای این سیاست با طرح پادگانی کردن صنعت نفت با استخدام شمار بالایی حراستی و استقرار آنها در مراکز نفتی و حاکم کردن فضای امنیتی بالا همراه بود.
اینچنین است که امروز در صنعت نفت کارگران با اشکال مختلفی از قرارداد و بهصورت رسمی و غیررسمی و پروژهای و غیره به کار اشتغال دارند. ارکان اول که کارگران رسمی هستند و در استخدام مستقیم وزارت نفت قرار دارند. ارکان ثانی کارگران قرار موقت و مدت معین هستند که ظاهراً قرار است بلافاصله پس از گزینش در آزمونهای استخدامی به قرارداد مستقیم با وزارت نفت تبدیل وضعیت شوند و بعد از یک دوره موقت با آموزشهای ضمن خدمت به استخدام رسمی وزارت در بیایند. اما بسیاری از آنها قبل از رسیدن به این مرحله اخراج میشوند و بخش سوم کارگران ارکان ثالث هستند که تحت پوشش قانون کار و بدون قرارداد با وزارت نفت در مراکز نفتی کار میکنند. بدین ترتیب بهغیراز کارگران رسمی بخشهای دیگر کارگران شاغل در نفت که هزارانهزار کارگر را در بر میگیرد سر و کارشان با پیمانکاران مفتخور و چپاولگر است و بین وزارت نفت و ادارات کار و پیمانکاران مفتخور پاسکاری شده و مورد بیشترین استثمار و بردگی مزدی قرار میگیرند.
طبق گزارشات سی درصد از کارگران شاغل در نفت رسمی، بیست درصد قرارداد مستقیم ولی بهصورت موقت و پنجاهدرصد ارکان ثالث هستند که بنا بر آماری جمعیتی حدود صد و بیست هزار نفر را در بر میگیرد.
کارگران ارکان ثالث بخش عمدهای از نیروهای عملیاتی وزارت نفت هستند و قراردادشان پیمانکاری یکساله یا دوساله است که از کارگر ساده تا تکنسین و مهندس را شامل میشود. این کارگران به واسطه قوانین کار و امور اجتماعی مشمول مزایای مزدی تعیین شده بر اساس مصوبات شورایعالی کار یعنی همان دستمزدهای چندبار زیر خطفقر در وزارت نفت میشوند. به این معنا که این کارگران علیرغم کار یکسان به لحاظ حقوق، مزایای حقوقی، امکانات رفاهی، امنیت شغلی تفاوت فاحشی با نیروهای رسمی دارند و آنها به این تبعیض آشکار اعتراض دارند.
تحت چنین شرایط بردهوار کاری است که حذف پیمانکاران به لحاظ معیشتی، امنیت شغلی و ایمنی محیط کار، مطالبهای کلیدی برای کارگران ارکان ثالث و همینطور برای بخش عظیمی از کارگران شاغل در نفت است. سالهاست که کارگران نفت علیه این ساختار بردهوار حاکم در نفت به حرکت درآمده و با اعتراضات متناوبشان در بخشهای مختلف نفت بهویژه در یک دهه اخیر، فضای پادگانی نفت شکافهای سختی برداشته و کارگران عملاً از آن عبور کردهاند.
در ادامه این اعتراضات است که امروز کارگران نفت و در پیشاپیش آنها کارگران ارکان ثالث با فریاد “توپ تانک فشفشه، پیمانکار باید حذف بشه” بهپاخاسته و میروند که ضربه آخر را بر این بساط بردگی و استثمار وحشیانه بزنند. به عبارتی روشنتر کارگران ارکان ثالث بهخاطر مکان کلیدیای که در نفت دارند، نیروی اصلی مبارزه علیه بساط پیمانکاران مفتخور و چپاولگر در نفت و برهمزدن این بساط توحش و بردگی در این صنعت کلیدی هستند. اعتراضات گسترده کارگران ارکان ثالث با مطالبه حذف بساط چپاولگرانه پیمانکاران که در ارتباط مستقیم با آقازادهها و برادران قاچاقچی و باندهای مافیایی حاکم قرار دارند، به طور واقعی کل ساختار سیاسی – اقتصادی حاکم در نفت را به چالش میکشد.
اعتراض سراسری کارگران ارکان ثالث در دهم آبان با شرکت بیش از هزار کارگر در مقابل دفتر ریاستجمهوری و همزمان با آن تجمع کارگران پیمانی برق و پیوستن آنان به تجمع اعتراضی کارگران ارکان ثالث جایگاه و اهمیت این حرکت اعتراضی را برجستهتر کرد و تأکیدی بر سراسری بودن خواست حذف پیمانکاران بود.
کارگران نفت ستون فقرات جنبش کارگری هستند. و امروز کارگران ارکان ثالث با برافراشتن پرچم مطالبه حذف پیمانکاران خواست بخش عظیمی از کارگران در سطح جامعه را نمایندگی میکنند. اعتراضات آنان در کنار اعتراضات گسترده کارگران رسمی نفت بازتابی از فضای پر تلاطم اعتراضی در جنبش کارگری و در کل جامعه است و در واقع نشانگر گوشه دیگری از خیزش مردمی علیه فقر و بیتامینی و تعرضات معیشتی هر روزه حکومت به جامعه، و علیه شرایط بردهوار کار است.
گسترش اعتراضات در نفت بسترساز اعتصابات سراسری در این مرکز کلیدی کارگری است که توازن قوا را برای گسترش اعتراضات و اعتصابات در جنبش کارگری فراهمتر میکند. ادامه این روند، در متن شرایطی که جنبش بر سر معیشت و علیه فقر و بیتامینی ابعاد وسیع اجتماعی دارد، میتواند بخشهای دیگر جامعه را وسیعتر به میدان آورد. وسیعاً از اعتراضات کارگران نفت و مطالبه کلیدی حذف پیمانکاران حمایت کنیم.
همانطور که در قطعنامه پلنوم شصت حزب کمونیست کارگری تأکید کردهایم، مؤثرترین ابزار کارگران و معلمان و پرستاران و بخشهای کارکن جامعه برای برونرفت از وضعیت وخیم و اسفبار اقتصادی حاکم، «اعتصابات سراسری و متحدانه و همزمان» است. با این مکانیسم است که میتوان تعرضات حکومت و مافیای سرمایهداری به معیشت مردم را عقب زد و افق تازهای را در مقابل جامعه گشود.
تأکید من بر پیوستن بخشهای مختلف نفت به اعتراضات کارگران ارکان ثالث و حمایت بخشهای مختلف کارگری و اجتماعی از این مبارزات است.
به نقل از نشریه انترناسیونال ۱۱۵۳
